دی اریتور موتورخانه
دی اریتور یا هوازدا یکی از تجهیزات بسیار مهم در سیستمهای بخار و موتورخانهها است. وظیفه اصلی دی اریتور، حذف گازهای محلول در آب تغذیه بویلر، به ویژه اکسیژن، است. حضور اکسیژن در آب بویلر میتواند منجر به خوردگی شدید در لولهها و تجهیزات فلزی شود و در نتیجه عمر مفید سیستم را کاهش دهد.
نحوه عملکرد دی اریتور
دی اریتور با استفاده از دو روش اصلی، گازهای محلول در آب را حذف میکند:
کاهش فشار
با کاهش فشار آب، گازهای محلول تمایل بیشتری به جدا شدن از آب پیدا میکنند.
افزایش دما
افزایش دمای آب نیز باعث کاهش حلالیت گازها در آب میشود.
در دی اریتور، آب تغذیه بویلر به درون یک محفظه وارد میشود و در آنجا تحت شرایطی قرار میگیرد که باعث کاهش فشار و افزایش دما میشود. در این شرایط، گازهای محلول از آب جدا شده و به صورت حباب به سطح آب میآیند. سپس این حبابها از طریق یک خروجی از سیستم خارج میشوند.
مزایای استفاده از دی اریتور
1- جلوگیری از خوردگی
مهمترین مزیت دی اریتور، جلوگیری از خوردگی در سیستم بخار است. خوردگی ناشی از اکسیژن میتواند منجر به نشت بخار، کاهش بازدهی سیستم و در نهایت خرابی تجهیزات شود.
2- افزایش عمر مفید تجهیزات
با حذف اکسیژن و سایر گازهای خورنده، عمر مفید تجهیزات سیستم بخار به طور قابل توجهی افزایش مییابد.
3- کاهش هزینههای تعمیر و نگهداری
کاهش خوردگی منجر به کاهش هزینههای تعمیر و نگهداری سیستم میشود.
4- بهبود کیفیت بخار
بخار تولید شده توسط بویلر مجهز به دی اریتور، کیفیت بالاتری دارد و برای مصارف مختلف صنعتی و خانگی مناسبتر است.
معایب استفاده از دی اریتور
1- هزینه اولیه بالا
هزینه خرید و نصب دی اریتور نسبتاً بالا است.
2- نیاز به نگهداری
دی اریتور نیاز به نگهداری دورهای دارد تا عملکرد صحیح آن تضمین شود.
3- اتلاف انرژی
در فرآیند حذف گازها، مقداری انرژی به صورت حرارت تلف میشود.
انواع دی اریتور
دی اریتورها در انواع مختلفی تولید میشوند که هر کدام دارای ویژگیها و کاربردهای خاصی هستند. برخی از انواع رایج دی اریتور عبارتند از:
دی اریتور سینی دار
در این نوع دی اریتور، آب از روی سینیهایی عبور میکند که باعث افزایش سطح تماس آب با بخار و در نتیجه افزایش سرعت حذف گازها میشود.
دی اریتور اسپری دار
در این نوع دی اریتور، آب به صورت اسپری به داخل محفظه پاشیده میشود که باعث افزایش سطح تماس آب با بخار و بهبود فرآیند حذف گازها میشود.
کاربردهای دی اریتور
دی اریتورها در صنایع مختلفی از جمله نیروگاهها، صنایع شیمیایی، پتروشیمی، صنایع غذایی و دارویی مورد استفاده قرار میگیرند.
عوامل مختلفی بر عملکرد دی اریتور تاثیرگذار هستند، از جمله:
1- دما و فشار
همانطور که گفته شد، کاهش فشار و افزایش دما باعث کاهش حلالیت گازها در آب میشود.
2- زمان تماس
مدت زمانی که آب با بخار در تماس است، بر میزان حذف گازها تاثیرگذار است.
3- طراحی دی اریتور
طراحی دی اریتور، از جمله نوع سینیها یا اسپریها، بر کارایی آن تاثیرگذار است.
4- کیفیت آب تغذیه
کیفیت آب تغذیه، از جمله میزان سختی و مقدار گازهای محلول در آن، بر عملکرد دی اریتور تاثیر میگذارد.
نگهداری و تعمیرات دی اریتور
برای اطمینان از عملکرد صحیح دی اریتور، باید به صورت دورهای مورد بازرسی و نگهداری قرار گیرد. برخی از مهمترین اقدامات نگهداری عبارتند از:
تمیز کردن سینیها یا اسپریها
به منظور جلوگیری از گرفتگی و کاهش کارایی دی اریتور، باید به صورت دورهای سینیها یا اسپریها تمیز شوند.
بازرسی اتصالات
تمام اتصالات دی اریتور باید به صورت دورهای مورد بازرسی قرار گیرند تا از عدم نشتی اطمینان حاصل شود.
کنترل سطح آب
سطح آب داخل دی اریتور باید به صورت مرتب کنترل شود.
اندازه گیری میزان اکسیژن در آب خروجی
به منظور اطمینان از کارایی دی اریتور، باید به صورت دورهای میزان اکسیژن در آب خروجی اندازه گیری شود.
مشکلات رایج در دی اریتورها
1- گرفتگی سینیها یا اسپریها
این مشکل باعث کاهش سطح تماس آب با بخار و کاهش کارایی دی اریتور میشود.
2- نشتی در اتصالات
نشتی در اتصالات باعث کاهش فشار داخل دی اریتور و در نتیجه کاهش کارایی آن میشود.
3- خوردگی تجهیزات
خوردگی تجهیزات دی اریتور میتواند باعث کاهش عمر مفید آن شود.
اهمیت دی اریتور در سیستمهای بخار
دی اریتور نقش بسیار مهمی در عملکرد صحیح سیستمهای بخار ایفا میکند. با حذف گازهای محلول در آب تغذیه بویلر، از خوردگی تجهیزات جلوگیری میکند و در نتیجه عمر مفید سیستم افزایش مییابد. همچنین، با بهبود کیفیت بخار، باعث افزایش راندمان سیستم و کاهش هزینههای عملیاتی میشود.